GÖKTÜRK-3, elektro-optik uyduların sınırlı kaldığı gece ve kötü hava koşulları problemine çözüm üretmek üzere geliştirilmiş, X-band SAR temelli bir yer gözlem ve keşif uydu sistemidir. Temel operasyonel amacı; askerî keşif, istihbarat üretimi, hedef analizi, alan gözetleme ve değişim tespiti gibi kritik görevleri kesintisiz şekilde icra edebilmektir. Sivil tarafta ise afet yönetimi, çevre izleme, tarım, şehircilik ve altyapı denetimi gibi geniş bir kullanım alanına sahiptir.

Doktrin ve kullanım konsepti açısından GÖKTÜRK-3, uzaydan sürekli gözetleme (persistent surveillance) yaklaşımını destekler. SAR teknolojisi sayesinde yüzey pürüzlülüğü, nem, yapılaşma ve topoğrafya değişimleri algılanabilir; bu da kamuflaj, sis, duman veya bulut örtüsü gibi klasik optik engellerin etkisini ortadan kaldırır. Sistem; nokta hedef incelemesi, hat/koridor takibi ve geniş alan taraması gibi farklı görev profillerine uygun görüntüleme modlarıyla esneklik sunar.

Platform mimarisi; SAR faydalı yük, yüksek doğruluklu yörünge ve yönelim kontrol sistemi, görev bilgisayarı, yer istasyonu ve veri işleme altyapısı ile ağ-merkezli bir yapıda kurgulanmıştır. Yer segmenti; görev planlama, veri indirme, işleme, arşivleme ve dağıtımı kapsar. Uydu, Güneş eş zamanlı yörüngede görev yaparak tutarlı aydınlatma/geometri koşullarında düzenli veri üretir.

Hayatta kalabilirlik ve görev sürekliliği açısından sistem; yedekli alt sistemler, radyasyona dayanımlı tasarım prensipleri ve kontrollü güç/termal yönetimiyle yaklaşık 7 yıl tasarım ömrü hedefler. SAR’ın doğası gereği pasif karşı tedbirlere karşı daha az kırılgan olması, modern harp ortamında önemli bir avantaj sağlar. Bununla birlikte, SAR görüntülerinin yorumlanması optik görüntülere kıyasla daha fazla uzmanlık ve işlem gücü gerektirir; bu durum sistemin doğal bir sınırlılığıdır.

GÖKTÜRK-3; Türkiye’nin mevcut ve planlanan yer gözlem uydu ekosistemi ile tamamlayıcı şekilde çalışmak üzere tasarlanmıştır. Proje; ön tasarım aşamasını 2016 yılında tamamlamış, sonrasında detay tasarım ve geliştirme faaliyetlerine geçmiştir. Kamuya açık kaynaklarda, fırlatma tarihi ve nihai operasyonel konfigürasyon hakkında sınırlı bilgi bulunmaktadır; bu hususlar resmî olarak paylaşılmamıştır.

Detaylı Teknik Bilgiler

Genel Platform

• Uydu kütlesi: Yaklaşık 1.000 kg
• Tasarım ömrü: 7 yıl
• Yörünge: 500 km, Güneş Eş Zamanlı (SSO)

Faydalı Yük – SAR

• Radar tipi: Sentetik Açıklı Radar (SAR)
• Çözünürlük: Metre-altı (kamuya açık alt sınır belirtilmemiştir)
• Görüntüleme modları:
  • Nokta (Spotlight)
  • Şerit (Stripmap)
  • Geniş Alan (ScanSAR benzeri)

Performans

• Tekrar ziyaret süresi: ~3,5 gün (tek uydu konfigürasyonu için)
• Görüntüleme: Gece–gündüz, her hava koşulu

Komuta, Kontrol ve Veri

• Yer segmenti: Görev planlama, veri alımı ve işleme altyapısı
• Veri linkleri ve şifreleme detayları: Kamuya açık değil

Elektronik Harp ve Dayanım

• Radar karıştırmasına karşı dayanım seviyeleri: Kamuya açık değil
• Radyasyon dayanımı: Uzay görev standartlarına uygun (detaylar paylaşılmamıştır)

Konuşlanma ve Lojistik

• Fırlatma aracı ve üs: Kamuya açık değil
• Entegre lojistik destek: Proje kapsamındadır

En Çok Sorulan Sorular

GÖKTÜRK-3 ne işe yarar?

• GÖKTÜRK-3, her hava koşulunda yüksek çözünürlüklü yer gözlem verisi üreterek askerî ve sivil karar vericilere kesintisiz bilgi sağlar. Özellikle optik uyduların yetersiz kaldığı durumlarda kritik rol oynar.

Gece ve bulutlu havada nasıl görüntü alır?

• SAR, kendi radar sinyalini gönderip yansımasını ölçtüğü için güneş ışığına veya açık havaya ihtiyaç duymaz. Bu sayede sis, bulut ve yağıştan etkilenmez.

Çözünürlüğü ne kadar?

• Kamuya açık bilgiler, sistemin 1 metreden daha iyi yer örnekleme mesafesine sahip olduğunu belirtmektedir. Daha detaylı değerler paylaşılmamıştır.

Hangi hedeflere karşı etkilidir?

• Arazi değişimleri, yapılaşma, yollar, pistler, askeri tesisler ve geniş alan hareketleri SAR ile etkin şekilde izlenebilir.

Mobil mi, sabit mi?

Uydu uzayda görev yapar; yer segmenti ise sabit tesisler üzerinden işletilir.

Muadilleri nelerdir?

• Genel sınıfta; COSMO-SkyMed, TerraSAR-X ve RADARSAT benzeri sistemler bulunur. GÖKTÜRK-3’ün farkı, Türkiye’nin millî kontrol ve veri egemenliği sağlamasıdır.

Kaynaklar

• TUSAŞ resmî yayınları ve proje tanıtım dokümanları
• Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) açık kaynak açıklamaları
• Kamuya açık savunma ve uzay sanayii raporları (2016–2022)