Ukrayna’daki savaşta düşük maliyetli ancak yüksek etkili yapılarıyla öne çıkan birinci şahıs görüşlü (FPV) droneler, artık NATO’nun kuzey kanadında da daha ciddi biçimde değerlendiriliyor. Norveç’te düzenlenen Cold Response 2026 tatbikatı kapsamında bu sistemler, Arktik bölgenin ağır hava ve arazi şartlarında sahaya çıkarıldı. Tatbikat, yalnızca mevcut drone kabiliyetlerinin sergilenmesi açısından değil, aynı zamanda kutup koşullarında insansız sistemlerin operasyonel uygunluğunu sınamak bakımından da dikkat çekici bir adım oldu.

Defence News kaynaklı bilgilere göre tatbikat, Arktik Dairesi’nin yaklaşık 240 kilometre kuzeyinde icra edildi. Norveç Silahlı Kuvvetleri’ne bağlı uzun menzilli keşif unsurlarının sahada konuşlandığı senaryoda, beyaz kamuflajlı birliklerin çevresinde görülen küçük gri FPV drone dikkat çekti. Bu sistemin ABD üretimi Skydio X10D olduğu belirtildi. Aynı platformun Ukrayna’daki çatışma sahasında da kullanılmış olması, NATO’nun sahadan edinilen savaş tecrübelerini yakından takip ettiğini bir kez daha ortaya koydu. ABD merkezli Skydio şirketinin, Temmuz ayında Norveç Savunma Bakanlığı ile 9,4 milyon dolarlık sözleşme imzalaması da bu dönüşümün yalnızca test düzeyinde kalmadığını, envantere giriş aşamasına taşındığını gösterdi.

Norveçli askeri yetkililer, Ukrayna’daki savaşın ortaya çıkardığı derslerin özellikle FPV droneler ve istihbarat, gözetleme ve keşif amaçlı insansız hava araçları konusunda yeni bir yön verdiğini ifade etti. Ancak bu sistemlerin doğrudan sahaya sürülmesinin yeterli olmadığı, Arktik coğrafyaya özel teknik uyarlamaların şart olduğu vurgulandı. Soğuk hava, karla kaplı arazi, düşük görünürlük ve uzun süreli enerji ihtiyacı gibi unsurlar, drone operasyonlarının başarısını doğrudan etkileyen kritik başlıklar arasında yer aldı. Tatbikatta elde edilen veriler, NATO’nun gelecekte kuzey bölgelerdeki insansız sistem kullanım doktrinini şekillendirebilir.

Sahada karşılaşılan en önemli teknik sorunların başında batarya performansı geldi. Norveç Kara Harp Merkezi’nde görevli subaylar, soğuk hava nedeniyle drone bataryalarının çalışma sürelerinin ciddi şekilde azaldığını ve bunun Arktik’te operasyon planlamasını zorlaştırdığını belirtti. Bununla birlikte Norveç ordusu yalnızca gelişmiş ticari veya askeri sistemleri değil, düşük maliyetli ve yerel imkânlarla geliştirilen FPV droneleri de denedi. Bu dronelerden birinin tek yönlü saldırı görevleri için tasarlandığı, patlayıcı taşıma kapasitesine sahip olduğu ve menzil performansının test edildiği aktarıldı. Bu durum, gelecekte hem düşük maliyetli vurucu sistemlerin hem de klasik keşif dronelerinin birlikte kullanılacağı hibrit bir yaklaşımın benimseneceğine işaret ediyor.

Tatbikata katılan ABD Deniz Piyadeleri de Johns Hopkins Üniversitesi tarafından geliştirilen deneysel bir FPV drone sistemini sahaya getirdi. Sistemin öne çıkan yönlerinden biri, gövdesini çevreleyen koruyucu kafes yapısı oldu. Bu tasarımın özellikle eğitimlerde yaşanan çarpışmalarda sistem kaybını azaltmak, bakım-onarım sürecini kolaylaştırmak ve operatör eğitim verimliliğini artırmak amacıyla geliştirildiği bildirildi. ABD unsurları bu droneleri, dost ve rakip unsurların karşı karşıya geldiği “force-on-force” eğitim senaryolarında kullandı. Yetkililere göre bu tür uygulamalar, yalnızca saldırı profili eğitimi sunmuyor; aynı zamanda karşı-drone taktiklerinin geliştirilmesine ve operatörlerin hayatta kalma olasılığının artırılmasına da katkı sağlıyor.

ABD Deniz Piyadeleri 2. Tümen İnsansız Sistemler Mükemmeliyet Merkezi Direktörü Başçavuş Patrick Harrington, Arktik şartlarında FPV drone kullanımının en büyük zorluklarından birinin enerji yönetimi olduğunu ifade etti. Harrington ayrıca tatbikat süresince müttefik ülkeler arasında yoğun bir bilgi paylaşımı yapıldığını, NATO üyelerinin hangi FPV sistemlerini kullandığı, bu araçları hangi görev profillerinde değerlendirdiği ve operasyonel yöntemlerini nasıl geliştirdiği gibi konuların kapsamlı şekilde ele alındığını söyledi. Cold Response 2026, bu yönüyle yalnızca bir tatbikat değil, NATO’nun gelecekte Arktik bölgede insansız savaş kabiliyetlerini nasıl yapılandıracağına dair önemli bir test alanı olarak öne çıktı.