SON DAKİKA
Hava savunma sistemlerinin en kritik bileşenlerinden biri olan Dost-Düşman Tanıma (IFF), hava sahasında bulunan bir hedefin dost mu yoksa düşman mı olduğunu saniyeler içinde belirlemeye yarayan hayati bir teknolojidir. Özellikle yoğun hava trafiğinin ve çok uluslu askeri operasyonların yaşandığı günümüz savaş ortamında, yanlış hedefe angajman riskini ortadan kaldırmak için IFF sistemleri vazgeçilmez bir güvenlik kalkanı görevi üstlenir. Radarlar tarafından tespit edilen hava araçları, IFF sorgulaması ile tanımlanır; böylece dost unsurların yanlışlıkla vurulması engellenirken, tehdit oluşturan unsurlara karşı hızlı ve doğru karar alma sağlanır. Bu yönüyle IFF, yalnızca bir tanımlama aracı değil, aynı zamanda hava savunma komuta-kontrol zincirinin temel yapı taşlarından biri olarak öne çıkar.
Teknik açıdan bakıldığında IFF sistemi, yer radarları tarafından gönderilen bir sorgu sinyali ile hava aracında bulunan transponder arasındaki şifreli iletişime dayanır. Dost unsurlar, doğru ve geçerli kodlarla yanıt verirken; düşman, bilinmeyen ya da sivil hava araçları bu yanıtı veremez. Modern IFF mimarisi, kriptolu kodlama, zamana duyarlı anahtarlar ve entegre hava savunma ağları ile desteklenerek siber ve elektronik harp tehditlerine karşı da korunur. Tarihsel olarak değerlendirildiğinde, erken dönem hava muharebelerinde yaşanan dost ateşi vakaları, IFF sistemlerinin geliştirilmesini zorunlu kılmış; günümüzde ise bu sistemler uzun menzilli radarlar, füze savunma platformları ve komuta merkezleriyle entegre çalışarak çok katmanlı bir hava savunma yapısının ayrılmaz parçası haline gelmiştir. Modern savaş doktrinlerinde, etkili bir hava savunmanın IFF olmadan düşünülemeyeceği artık net bir gerçektir.