TASMUS, modern harp sahasında bilginin ateş gücü kadar kritik olduğu anlayışı üzerine inşa edilmiş bir taktik muhabere ve komuta kontrol altyapısıdır. Sistem, birliklerin sensörlerden elde ettiği verileri, silah sistemlerinden gelen durum bilgilerini ve harekât resmini gerçek zamanlı olarak üst komuta merkezlerine ve eş zamanlı olarak diğer birliklere aktarabilmesini sağlar. Bu yönüyle TASMUS, klasik ses haberleşmesinin ötesine geçerek ağ destekli harekâtın omurgasını oluşturur.

Operasyonel Amaç ve Rol

TASMUS’un temel amacı; taktik seviyede görev yapan birlikler ile operasyonel ve stratejik seviyedeki komuta merkezleri arasında kesintisiz, güvenli ve yüksek kapasiteli haberleşme sağlamaktır. Sistem;

• Tugay, tabur ve bölük seviyesinde komuta kontrol ağlarını kurar
• Hareketli unsurlar arasında geniş bant veri iletişimi sağlar
• Ortak operasyon resmi oluşturulmasına imkân verir
• Silah, sensör ve keşif sistemlerinden gelen verileri entegre eder

Bu sayede karar alma süresi kısalır, reaksiyon süresi düşer ve harekât etkinliği artar.

Doktrin ve Kullanım Konsepti

TASMUS, özellikle kara kuvvetleri için tasarlanmış olmakla birlikte müşterek harekât yapısına uyumlu şekilde geliştirilmiştir. Kullanım konsepti;

• Ağ destekli harekât
• Dağıtık birlik yapısı
• Hareketli komuta merkezleri
• Elektronik harp tehdidi altındaki operasyonlar

üzerine kuruludur.

Sistem, manevra birliklerinin sürekli yer değiştirdiği dinamik bir savaş ortamında, haberleşme altyapısının da mobil ve esnek olmasını esas alır.

Platform Mimarisi

TASMUS üç ana alt sistemden oluşur:

Geniş Alan Alt Sistemi

Taktik seviyede geniş kapsama alanı sağlayan radyo link ve omurga sistemlerinden oluşur. Yüksek kapasiteli IP yönlendiriciler, kripto cihazları ve radyo linkler içerir.

Mobil Alt Sistem

Zırhlı araçlara veya taktik araçlara entegre edilen mobil haberleşme düğümlerinden oluşur. Hareket halinde ağ sürekliliği sağlar.

Yerel Alan Alt Sistemi

Komuta merkezlerinde LAN altyapısı kurarak kullanıcı terminalleri, sunucular ve bilgi sistemlerini entegre eder.

TASMUS-II ile birlikte sistem tamamen IP tabanlı mimariye geçmiştir. IPv4 ve IPv6 paket yönlendirme kabiliyeti sunar. IP tabanlı mimari sayesinde ses, veri ve video aynı omurga üzerinde önceliklendirilerek iletilir.

Sensör, Efektör ve Komuta Kontrol Entegrasyonu

TASMUS doğrudan bir silah sistemi değildir; ancak silah ve sensör sistemlerini birbirine bağlayan dijital sinir ağıdır. Entegre edilebildiği sistemler kamuya açık kaynaklara göre şunlardır:

• Kara konuşlu radar sistemleri
• İHA yer kontrol istasyonları
• Topçu atış kontrol sistemleri
• Taktik komuta kontrol yazılımları
• Yazılım tabanlı telsizler

Bu entegrasyon sayesinde hedef bilgisi sensörden ateş destek unsuruna saniyeler içinde aktarılabilir.

Elektronik Harp Ortamında Dayanım

Modern savaş alanında en büyük tehditlerden biri elektronik karıştırma ve sinyal baskılama faaliyetleridir. TASMUS;

• Frekans atlama (frequency hopping)
• OFDM tabanlı iletim
• MIMO teknolojisi
• Kriptolu haberleşme
• Alternatif yönlendirme (routing redundancy)

gibi kabiliyetlerle elektronik koruma tedbirleri altında çalışacak şekilde tasarlanmıştır.

GRC-5220 Taktik IP Radyolink

Sistemin omurgasında yer alan GRC-5220 taktik IP radyolink cihazı;

• OFDM tabanlı
• Frekans atlamalı
• MIMO destekli
• 200 Mbps’e kadar Ethernet veri hızı
• Uygun RF koşullarında 100 km üzeri haberleşme

sağlayabilmektedir.

Bu değerler RF ortamına ve konfigürasyona bağlıdır.

Ağ Yönetimi ve Önceliklendirme

TASMUS, IP trafik yoğunluğuna göre otomatik yönlendirme yapabilir. Kritik veri (örneğin ateş destek koordinatları) ile düşük öncelikli veri (idari trafik) ayrıştırılır. Ağ üzerinde kesinti oluştuğunda alternatif yol üzerinden veri aktarımı sağlanır.

Güvenlik ve Kripto Yönetimi

Ses, veri ve video trafiği kripto cihazları ile korunur. Sistem, ASELSAN Anahtar Yönetim Sistemi üzerinden uzaktan kriptografik anahtar yükleme ve yönetimi sağlayabilir. Kripto algoritmalarına ilişkin detaylar kamuya açık değildir.

Modern Tehditlere Karşı Avantajlar

• Yüksek bant genişliği
• IP tabanlı ölçeklenebilir mimari
• Elektronik harp dayanımı
• Mobil konuşlanma
• Müşterek harekât uyumluluğu

Sınırlılıklar

• RF ortamına bağımlılık
• Coğrafi engellerin kapsama alanına etkisi
• Yüksek kapasite konfigürasyonlarında lojistik ve enerji ihtiyacı

Detaylı Teknik Bilgiler

Mimari Yapı

• Tamamen IP tabanlı omurga
• IPv4 ve IPv6 desteği
• Modüler ve ölçeklenebilir tasarım

Veri Hızı

• GRC-5220 üzerinden 200 Mbps’e kadar Ethernet veri hızı (kamuya açık beyan)
• Gerçek performans RF koşullarına bağlıdır

Menzil

• Uygun RF koşullarında 100 km üzeri haberleşme (radyolink konfigürasyonuna bağlı)

İletim Teknolojisi

• OFDM tabanlı
• Frekans atlamalı
• MIMO destekli

Güvenlik

• Kriptolu ses, veri ve video
• Uzaktan anahtar yönetimi
• Elektronik koruma tedbirleri altında çalışma

Kripto algoritmaları ve güvenlik seviyesi detayları kamuya açık değildir.

Komuta Kontrol Entegrasyonu

• Taktik komuta kontrol yazılımları ile entegrasyon
• Sensör ve silah sistemlerinden veri aktarımı
• IP tabanlı yönlendirme ve trafik önceliklendirme

Konuşlanma

• Araç üstü mobil konfigürasyon
• Konteyner/shelter tipi sabit veya yarı sabit kurulum
• Kurulum süresi konfigürasyona bağlıdır, detaylı süre bilgisi kamuya açık değildir

Personel İhtiyacı

• Operasyon ve bakım personeli sayısı konfigürasyona göre değişir. Detaylı organizasyon yapısı kamuya açık değildir.

Sık Sorulan Sorular

TASMUS ne işe yarar?

• TASMUS, taktik seviyede görev yapan birlikler arasında güvenli, yüksek kapasiteli ve kesintisiz haberleşme sağlar. Komuta kontrol zincirinin dijital omurgasını oluşturur.

TASMUS-II ile önceki sürüm arasındaki fark nedir?

• TASMUS-II tamamen IP tabanlı mimariye sahiptir ve IPv6 desteği sunar. Yüksek bant genişliği ve gelişmiş yönlendirme kabiliyetleri ile modern ağ yapısına uyumludur.

Menzili ne kadar?

• GRC-5220 radyolink sistemi ile uygun RF koşullarında 100 km üzeri bağlantı sağlanabildiği belirtilmektedir. Gerçek menzil arazi ve frekans koşullarına bağlıdır.

Elektronik harbe karşı dayanıklı mı?

• Evet. Frekans atlama, OFDM, MIMO ve kriptolu haberleşme özellikleri sayesinde elektronik karıştırma ortamında çalışabilecek şekilde tasarlanmıştır.

Hangi hedeflere karşı kullanılır?

• TASMUS doğrudan bir silah sistemi değildir. Sensör ve silah sistemlerini birbirine bağlayan haberleşme altyapısıdır.

Kaç hedefi aynı anda takip eder?

• Hedef takibi TASMUS’un değil, entegre edilen radar ve sensör sistemlerinin kabiliyetidir. TASMUS bu verileri ağ üzerinden iletir.

Mobil mi sabit mi?

• Her iki konfigürasyon da mümkündür. Araç üstü mobil düğümler ve shelter tipi sabit sistemler bulunmaktadır.

Muadilleri nelerdir?

• Benzer konseptte; NATO taktik haberleşme ağları, ABD’nin taktik IP ağ sistemleri ve Avrupa menşeli askeri muhabere çözümleri bulunmaktadır. Ancak TASMUS, milli kripto ve yerli entegrasyon avantajı sunar.

Kaynaklar

• ASELSAN resmi ürün sayfaları
• ASELSAN fuar ve basın duyuruları
• Kamuya açık teknik broşürler
• Savunma sanayii yayınları