Makine ve Kimya Endüstrisi, savunma sanayiindeki üretim kapasitesini ve teknolojik altyapısını yeni yatırımlarla ileri taşımaya hazırlanıyor. Son günlerde kamuoyuna yansıyan açıklamalara göre MKE, devam eden yatırım programı kapsamında toplam 1,5 milyar dolarlık bir dönüşüm süreci yürütüyor. Bu çerçevede yeni tesislerin kurulması, mevcut hatların modernize edilmesi, otomasyon altyapısının güçlendirilmesi ve yeni nesil mühimmat ile silah sistemleri için seri üretim imkanlarının oluşturulması hedefleniyor. Açık kaynak haberlerde, yatırım programının önemli bölümünün Ankara ve Kırıkkale merkezli tesislerde yoğunlaştığı belirtiliyor.

MKE Genel Müdürü İlhami Keleş’in açıklamalarına göre kurum, halihazırda 10 farklı fabrikada ve 8 ayrı lokasyonda konvansiyonel ürün üretimini sürdürüyor. Ancak değişen tehdit ortamı, bu üretim altyapısının hem miktar hem teknoloji bakımından yenilenmesini zorunlu hale getiriyor. Bu nedenle MKE, bir taraftan mevcut fabrikalardaki modernizasyon ihtiyacını karşılamaya, diğer taraftan da akıllı mühimmat, yeni nesil silah sistemleri ve yüksek hacimli seri üretim için gerekli altyapıyı oluşturmaya çalışıyor. Bu yönüyle yürütülen süreç, yalnızca bir kapasite artışı değil, kurumsal ölçekte geniş bir sanayi dönüşümü anlamına geliyor.

Yatırım programının en dikkat çekici boyutlarından biri, 155 mm topçu mühimmatı üretimindeki hedeflenen artış oldu. İlhami Keleş’in açıklamasına göre bu mühimmat sınıfında yüzde 5400’lük kapasite artışı yatırımı yapılıyor. Bu oran, şirket yöneticisinin beyanına dayanıyor; erişilebilen bağımsız resmi teknik kapasite tablolarında bu artışın detay kırılımı açık biçimde yayımlanmış değil. Buna rağmen aynı dönemde yayımlanan diğer haberlerde de MKE’nin özellikle mühimmat, patlayıcı, roket yakıtı ve kritik kimyasallar alanında büyük ölçekli kapasite genişlemesine gittiği doğrulanıyor. Özellikle Kırıkkale’deki Hüseyin Kahya Enerjik Malzemeler Fabrikası’nın devreye girmesiyle roket yakıtı, barut ve patlayıcı üretiminde yaklaşık üç kat artış hedeflendiği bildirildi.

Programın bir diğer stratejik yönü, dışa bağımlılığı azaltma hedefi. Savunma kaynaklarında yer alan bilgilere göre MKE, patlayıcıların temel ham maddesinden son mühimmata, çelikten ağır silaha kadar birçok kritik süreci tek çatı altında yönetebilen az sayıdaki üreticiden biri olarak öne çıkıyor. Kırıkkale’de inşası süren yeni tesislerde nitroselüloz, barut, roket yakıtları ve bazı kritik kimyasalların ilk kez yerli olarak üretileceği belirtiliyor. Bu gelişme, özellikle savaş ve kriz dönemlerinde tedarik güvenliği açısından önemli görülüyor.

İhracat tarafında da iddialı bir tablo ortaya konuyor. İlhami Keleş’in açıklamalarına göre MKE, bu yıl için 500-600 milyon dolar seviyesinde ihracat hedefliyor. Aynı açıklamalarda Körfez ülkeleri başta olmak üzere yeni taleplerin hızlandığı, Mısır, Suudi Arabistan ve Katar gibi ülkelerden resmi ilgilerin bulunduğu ifade edildi. MKE’nin Katar’da Barzan Holding ile ortak girişim ve TOLGA Yakın Hava Savunma Sistemi satışı için anlaşma imzaladığı da şirketin resmi kaynaklarında yer alıyor. Suudi Arabistan için de TOLGA ve 122 mm ÇNRA mühimmatının ortak üretimine yönelik mutabakat açıklanmıştı. Bu tablo, MKE’nin yalnızca iç pazara çalışan bir kamu savunma şirketi olmaktan çıkarak bölgesel ortak üretim ve ihracat modeline yöneldiğini gösteriyor.

Genel tabloya bakıldığında MKE’nin 1,5 milyar dolarlık yatırım süreci, Türkiye’nin mühimmat, patlayıcı, ağır silah ve entegre savunma üretim kapasitesinde yeni bir dönemin habercisi olarak değerlendiriliyor. Yılın son çeyreğinde yatırımların büyük bölümünün tamamlanması halinde, MKE’nin hem üretim hacmi hem de teknolojik yetenek bakımından daha farklı bir profile kavuşması bekleniyor. Bunun ne ölçüde gerçekleşeceği önümüzdeki aylarda tesislerin devreye giriş takvimi, fiili üretim rakamları ve ihracat sözleşmeleriyle daha net görülecek.